Naar de hoofdinhoud Naar de navigatie

Regio presenteert zich aan Europees gehoor

23 april 2026

Tijdens een tweedaagse bijeenkomst van het Europese partnerschap Compact Cities, presenteerde Regio Holland Rijnland zich aan dit internationaal gezelschap. Marco van de Esschert, manager Strategie en Beleid, schetste hoe gemeenten samenwerken op ruimtelijke thema’s.

In Leiden kwamen de leden van Compact Cities op 22 en 23 april bijeen om ideeën uit te wisselen en uit te werken over duurzame stedelijke ontwikkeling. In PLNT heette burgemeester Peter Heijkoop iedereen welkom in zijn stad. Daarna volgden verschillende sprekers uit binnen- en buitenland. Wethouder Ashley North nam de deelnemers zelfs mee voor een wandeling door het Leidse Singelpark.

Regionaal samenwerken

In zijn presentatie legde Marco van de Esschert uit dat voor het initiëren van plannen rondom ruimtelijke ontwikkeling, het essentieel is om over de gemeentegrenzen heen te kijken. Waarbij andere sprekers zich richtten op de technische kant van urbanisatie, legde hij de nadruk op het belang van regionaal samenwerken, zeker door de ligging tussen de metropolen Amsterdam en Rotterdam-Den Haag. In het verleden bewees de samenwerking een krachtig instrument te zijn, dat belangrijke aanvullende investeringen van Rijk en provincie wist binnen te halen en daarmee vele projecten realiseerde.

Aan de hand van twee projecten uit de Regionale Investeringsagenda van Regio Holland Rijnland, illustreerde Van de Esschert zijn verhaal: ‘Groen-blauw verbindt’ en ‘Versterken landschappelijke kwaliteiten’. Juist niet economie of wonen stonden hierin centraal, maar hoe de aantrekkelijkheid van een landschap wordt vergroot door ze bereikbaar, leefbaar en biodivers te maken. Een inzicht wat aanwezigen konden beamen.

Groeien door verdichting

Compact Cities, onderdeel van de Urban Agenda van de Europese Unie, bevordert samenwerking tussen lidstaten, steden, de Europese Commissie en andere belanghebbenden. De leden van deze groep, afkomstig uit verschillende Europese lidstaten, richten zich op een duurzame stedelijke ontwikkeling en op het tegengaan van stedelijke wildgroei. Compact Cities onderzoekt de mogelijkheden hoe steden kunnen groeien door verdichting. De gemeente Leiden investeert hier nu in.

Steeds vaker kenmerkt uitbreiding van stedelijke agglomeraties in Europa zich door een lage graad van verdichting, een sterke autoafhankelijkheid en gefragmenteerd landgebruik. Dit vormt een aanzienlijke belasting op het milieu en zorgt voor hogere economische en sociale kosten. Denk aan het verlies aan biodiversiteit, meer uitstoot van broeikasgassen en hogere infrastructuurkosten. Het model van de compacte stad biedt een alternatief. Het legt de nadruk op ruimtelijke planningen die de ontwikkeling van onbebouwde gebieden beperkt, bestaande stedelijke gebieden beter benut en onderbenutte ruimtes her-ontwikkelt.